Goed-genoeg-ouderschap

Perfecte ouders

In reclamespots zie je ze weleens opduiken, de perfecte ouders. Samen met hun twee kinderen, een jongen en een meisje natuurlijk, huppelen ze in een harmonische relatie door het leven. De kinderen luisteren altijd, ouders zijn er helemaal voor hun kinderen en zijn tegelijk ook nog eens de ideale collega en vriend(in).  Terwijl iedereen weet dat perfectie niet bestaat. Zeker niet in het opvoeden. In dit dossier stellen we een nieuwe manier van opvoeden voor: het goed-genoeg-ouderschap.

Wat is goed-genoeg-ouderschap?

‘Druk druk druk!’

Is dat ook het standaardantwoord dat jij geeft als iemand vraagt hoe het met je gaat? 

Het lijkt wel de norm geworden: als je het niet druk hebt, ben je niet goed bezig.

Het druk hebben zorgt echter ook voor druk op jezelf en je gezinsleden, de relatie met je partner en met je kinderen.

Perfect ouderschap is een mythe

De vele opvoedboeken en websites boordevol tips doen je soms geloven dat er voor elke opvoedvraag een pasklare oplossing bestaat. Niks is echter minder waar. Opvoeden is altijd een proces van vallen en opstaan, van zoeken naar de best werkende aanpak voor jouw kind en voor jouw gezin. Perfect ouderschap is een mythe. Het geeft rust om te weten dat je best doen genoeg is. Een goed-genoeg-ouder haalt af en toe eens heel diep adem en leeft in het nu. Met volle aandacht voor wat je op dat moment aan het doen bent. Spiek gerust eens hoe jonge kinderen dat doen. Vol verwondering, met aandacht voor de kleine dingen en ongegeneerd schaterlachend.

Hoe belangrijk is het?

Stel je je leven even voor als een weegschaal. Links liggen een heleboel pakjes die je kopzorgen of stress kunnen bezorgen. Rechts vind je zaken die energie geven, je ‘goesting’ doen krijgen en je plezier in het leven geven.

Als de weegschaal te veel naar links overhelt, komt er onevenwicht in je leven. Zorgen over je baan of over het feit dat je geen job hebt, financiële of gezondheidsproblemen, een echtscheiding of relatieproblemen: het zijn allemaal energievreters die een invloed hebben op hoe je als ouder in de opvoeding staat. Maar ook de fijne dingen in het leven kunnen de balans naar de verkeerde kant doen overslaan door het snelle tempo waarin ze je leven doen veranderen.

Evenwicht in je leven is belangrijk

Een relatie, een stekje zoeken en bijhorende (verbouw)plannen, een kind krijgen: al deze levensgebeurtenissen maken je leven spannend en afwisselend. Toch kan je het gevoel krijgen dat je aan bepaalde verwachtingen moet voldoen, en word je onzeker of het allemaal wel te combineren valt.

Aanstaande ouders hebben vaak de indruk dat ze op een roze wolk horen te zitten. Toch wordt je blijdschap over het kindje dat op komst is, soms overschaduwd door vragen en bezorgdheden. Dan is het fijn als je vragen serieus worden genomen en je ergens een luisterend oor vindt.

Ouder worden is één van de meest ingrijpende zaken in een mensenleven. Ineens is daar dat kleine hummeltje, waarvan je hoopt dat het zal uitgroeien tot een heerlijke volwassene. Jouw opvoeding en ondersteuning spelen daarin een grote rol. Maar opvoeden, hoe doe je dat nu eigenlijk? De eindeloze stroom boeken, adviezen en tips leggen de lat wel erg hoog. Dagelijkse quality time met je kind, hoe combineer je dat met werk en vrije tijd? Je wilt én een goede werknemer zijn, én de ideale partner en perfecte ouder, die elke dag een verse maaltijd op tafel tovert en zorgt dat de kinderen thuiskomen in een opgeruimd huis met (een) ouder(s) die er zijn voor hen. Maar een verse maaltijd vraagt tijd en energie om boodschappen te doen, te bedenken wat je gaat eten en in te gaan tegen het gezeur van de kinderen die liever spaghetti of frietjes willen.

Ook sociale media zijn een relatief nieuw aspect van ons leven waar we nog moeten leren mee omgaan. Het gevoel van altijd bereikbaar te moeten zijn, is soms zenuwslopend. En het lijkt wel dat er op Facebook alleen maar shiny happy people zijn. Met foto’s van kinderen die uit een doosje komen, gezinsgeluk, hippe hobby’s en uitgebalanceerde maaltijden. Ben jij dan de enige die diepvriespizza serveert als avondmaal en wiens kind na vijf hobbyclubs nog niet weet wat het nu eigenlijk leuk vindt?

En dan moét je ook nog bewegen, je engageren in de kinderopvang en het oudercomité, weten wat je kind uitspookt op Instagram en Facebook, huiswerk begeleiden, originele verjaardagsfeestjes bedenken.

Hoog tijd dus om eens diep adem te halen en ademruimte te creëren voor jezelf en je gezin. Focus eens op de rechterkant van de weegschaal. Hoe kan je zorgen dat er meer aan die kant komt te liggen, zodat er evenwicht in je leven komt?

Wat kan je doen om een goed-genoeg-ouder te zijn?

Als je als ouder goed in je vel zit, word je vanzelf een stuk zekerder. Stel jezelf eens de vraag wat jou gelukkig maakt, zonder rekening te houden met de verwachtingen van de buitenwereld.

Haal je veel energie uit je veeleisende job? Prima! Misschien moet je dan op zoek naar oplossingen om de combinatie met het huishouden te vereenvoudigen. Hoef je echt elke avond zelf te koken? Af en toe een kant-en-klaar maaltijd is geen ramp. Je kan afspraken maken met je partner over de verdeling van de taken. Wist je dat kinderen sneller tot spel komen als ze kunnen verder bouwen op voorgaand spel? Dus in plaats van alle Lego op te ruimen, kan je ook voor een minimale opruimbeweging gaan en morgen verder bouwen.

Quality time met je gezin doorbrengen lijkt wel het hoogste goed. Natuurlijk genieten kinderen van de momenten dat je als ouder volle aandacht hebt voor hen, en is het fijn om op uitstap te gaan met het gezin. Toch kunnen kinderen ook erg genieten van andere gezinstijd, waarbij iedereen in de buurt is maar niet persé met hetzelfde bezig is. De jongste kinderen rommelen wat in de tuin, de oudste maakt zijn huiswerk, je partner doet de afwas en jijzelf bladert door een tijdschrift: het besef dat je kinderen tijdens dergelijke momenten leren zelfstandig bezig te zijn en kleine ruzietjes zelf op te lossen, is een grote stap naar het goed-genoeg-ouderschap.

Wat maakt jou gelukkig?

Goed voor jezelf zorgen is voor iedereen anders. Plan de tijd voor jezelf ook in je agenda. En hou je eraan. Of het nu een wandeling is, familiebezoek of genieten van een film of optreden, zo’n dingen geven je energie en zorgen ervoor dat je even uit je ouderrol kan wegglippen.

Het van oorsprong Afrikaanse gezegde ‘It takes a village to raise a child’ is een pleidooi voor het belang van sociale verbanden en een aanmoediging om te investeren in een netwerk rond je gezin. Je staat er niet alleen voor! Medewerkers in de kinderopvang en buitenschoolse opvang denken mee over opvoeding en zorgen voor een prettige omgeving voor je kind waar het dingen leert als omgaan met andere kinderen, rekening houden met elkaar en hoe de aanpak tussen thuis en de opvang kunnen verschillen.

De snelle opkomst van sociale media hebben ons leven ingrijpend veranderd. We zijn overal bereikbaar, of krijgen toch het gevoel dat het zo zou moeten zijn. De moderne technologie heeft ook invloed op je rol als werknemer. ’s Avonds nog snel de mails lezen en beantwoorden, maakt het moeilijk om je volle aandacht aan je gezinsleden te geven. Het is ok om af en toe eens offline te zijn. Stel je eens de vraag hoe dringend de vragen zijn waarop je antwoordt. Heel vaak zal je merken dat het best wel kan wachten tot de volgende dag. Besef ook dat de meeste mensen alleen hun gelukkige en fijne momenten posten. Daardoor lijkt het weleens dat andere gezinnen altijd beter, fijner en zorgelozer door het leven gaan dan jij. Achter deze façade zitten echter ook zorgen en vragen waar iedereen mee te maken heeft.

Soms staan andere zorgen het (nadenken over) opvoeding in de weg. Dan is het fijn om te weten bij wie je terecht kan. Familie, een vriend(in) of een professioneel luisterend oor? Het ene sluit het andere niet uit. Vaak bestaat het juiste antwoord niet en helpen zo’n gesprekken wel om je eigen aanpak te bepalen. 

Even diep ademhalen is ook letterlijk een manier om in moeilijke situaties je reacties beter onder controle te houden. Vaak reageer je vanuit je emotie op een conflict met je partner rond de opvoeding, of vlieg je uit tegen je kind als het iets doet tegen alle gemaakte afspraken in. Door diep in te ademen creëer je een kort rustpunt, waarna je bewuster kunt reageren. Je kan kiezen om het lastig gedrag even te negeren, zo escaleert de situatie niet tot twee kwade partijen die roepen tegen elkaar. Later kan je dan rustiger het gesprek aangaan en verwachtingen en afspraken overlopen met elkaar. Wedden dat het effectiever is dan de snelle emotionele reactie?

Relativeren en humor tenslotte zijn belangrijke troeven in het goed-genoeg-ouderschap. Besef dat veel zaken waar je je over opwindt, horen bij de normale ontwikkeling van een kind. Ook kinderen die weinig groenten eten, zijn vaak kerngezond. Het is niet omdat je kind een sloddervos is, dat hij ook een ongeorganiseerde volwassene zal zijn. Dat wil niet zeggen dat je er niks hoeft mee te doen maar het wel een geruststelling zijn. Choose your battles. Niet elke kleinigheid is het waard om met je kind telkens weer in discussie te gaan.

Meer weten?

Boeken

'Perfecte moeders bestaan niet', Diana Kosters, Lannoo, 2013

'Luie ouders hebben gelijk', Tom Hogkinson, J.M. Meulenhoff, 2012

Relax mama! Handboek voor moeders (nvdr: ook bruikbaar voor vaders!), Elsbeth Teerling, 2015

Boeken om met je kind te lezen

'De knuffelkoningin', Kristien Aertssen, De Eenhoorn, 2005

 

 

maandag, mei 2, 2016 - 09:39

Reageer

By submitting this form, you accept the Mollom privacy policy.

Ondersteuning in je buurt

Zoek je steun bij het opvoeden van kinderen? Je kan ook in je eigen buurt terecht. Zoek hieronder via postnummer.

Zoek